بررسی انواع سقف سازه اي مانند سقف تیرچه و بلوک – قسمت اول

سقف تيرچه و بلوک

سقف یکی از مهم ترین بخش های سازه ای ساختمان است. سقف تيرچه و بلوک نوعي سقف سازه اي است.یکی از وظایف سازندگان ساختمان، تعیین  و اجراي بهترین شیوه اجرای آن است. در سال های اخیر، سیستم های جدیدی برای اجرای این بخش از ساختمان به بازار معرفی شده است. سقف سازه اي، انواع گوناگوني دارد. به علت مزاياي زياد این نوع از سقف، استفاده از  آن بسيار رايج است.

 

انواع مختلف سقف سازه ای

سقف سازه اي انواع مختلفي دارد مانند،  سازه اي – سقف تيرچه و بلوک، سازه اي – سقف كامپوزيت، سازه اي – تیرچه كرميت، سازه اي – پليمري كرميت،  سازه اي – كامپوزيت كرميت،  سازه اي – كاذب،  سازه اي – ضربي كرميت و غيره . سعي ما در اين مقاله معرفي اين سقف هاي سازه اي مي باشد. البته انواع ديگري نيز وجود دارد كه در اين مطلب به آنها پرداخته نشده است. با اين توضيح كوتاه  ، در ادامه به بررسي كامل آن پرداخته شده است. اين مطلب در دو قسمت آماده شده است كه قسمت اول آن را در ادامه مطلب مي توانيد مشاهده كنيد.

سقف تيرچه و بلوک
سقف تيرچه و بلوک

سقف تيرچه و بلوک نوعی سقف سازه ای

سقف تيرچه و بلوک نوعي سقف سازه اي است. سقف تیرچه بلوک به سقف هایی گفته مي شود که از ترکیب تیرچه و بلوک سبک سیمانی یا بلوک سفالی ساخته مي شود. بيشتر مصالح ساختمانی به جز فولاد، تحمل نیروهای کششی را ندارند، بنابراين وجود بتن علاوه بر اینکه کمکی به تحمل نیرو های وارده نمی کند، بلکه بار مرده سقف یا دال را بالا می برد.

در سقف تیرچه بلوک بتن ناحیه کشش حذف شده است و فقط آن مقدار بتن که باید فولادهای کششی را در خود جای دهد نگهداری می شود. حذف بتن کششی در سقف تیرچه و بلوک که به وسیله بلوک جایگزین می شود، موجب مي شود این نوع سقف ها از لحاظ اقتصادی بسیار مقرون به صرفه باشد. خلاصه آنکه سقف تیرچه بلوک عبارت است از تعدادی تير T شکل که کنار یکدیگر قرار می گیرند.

سقف تیرچه و بلوک از انواع سقف های با پشت بند (تیرک دار) بتنی است. سقف تیرچه و بلوک، تحمل فشار را به بتن بالایی با ضخامت حداقل پنج سانتیمتر واگذار می كند و کشش توسط میلگرد های کششی تیرچه (میلگرد های تحتانی تیرچه) تحمل می شود.

بتن بالایی، همانند یک دال نازک با دهانه ای برابر با فاصله دو تیرچه، خمش موضعی را در محل بین دو تیرچه تحمل می کند. سقف تيرچه و بلوک جزو دال هاي يك طرفه به حساب مي آيد. اين دال ها در سقف تيرچه و بلوک، براي كاهش بار مرده حاصل از بلوك هاي تو خالي سبك بتني يا سفالي استفاده مي شوند.

سقف تيرچه و بلوک
سقف تيرچه و بلوک

كاربرد  سقف تيرچه و بلوک در ساختمان

تيرچه و بلوك براي پوشش سقف تیرچه و بلوک ساختمان هايي كه داراي اسكلت آجري، اسكلت فلزي و اسكلت بتن ارمه هستند، مورد استفاده قرار مي گيرد. استفاده از تيرچه و بلوك مزيت هاي زيادي دارد و به همين دلايل بسيار محبوب است. برخي از مزاياي آن در زير آورده شده است.

  1. باعث سبكي سقف مي گردد.
  2. دوام خوب در مقابل آتش سوزي دارد.
  3. مقاومت خوبي در مقابل نيروهاي افقي مانند باد و زلزله دارد.
  4. عايق صوتي خوبي است.
  5. عايق حرارتي در مقابل سرما و گرما مي باشد.
  6. عايق رطوبتي است.
  7. صاف و هموار بودن سطح زير و روي سقف پس از اجرا.
سقف تيرچه و بلوک
سقف تيرچه و بلوک

اما همانند ديگر سقف ها،  سقف تيرچه و بلوک نيز داراي معايبي نيز هست كه عمده اين معايب به شرح زير است.

  1. اجراي آن نسبت به انواع مشابه زمان زيادي نياز دارد.
  2. اجراي  تيرچه و بلوك نياز به نيروي ماهر و متخصص دارد.
  3. بزرگترين عيب اين نوع اين است كه در دهانه هاي بزرگ نمي توان از آن استفاده كرد.
    برخي نكات اجرايي در مورد تيرچه ها عبارتند از:
  4. اندازه عرض تيرچه ها 8 تا 12 سانتي متر است.
  5. ضخامت تيرچه ها معمولا 4 سانتي متر است.
  6. بتن داخل قالب فلزي يا سفالي جهت ساخت تيرچه، بهتر است با عيار 400 الي 500 و با سنگ دانه هاي ريز تهيه شود.
  7. فاصله محور وسط تا محور وسط تيرچه ديگر معمولا 50 سانتي متر شود.

سقف تیرچه كرميت

تيرچه كرميت يكي ديگر از انواع سقف سازه اي است. در سیستم  كرميت از تیرچه های فولادی با جان باز در ترکیب با بتن استفاده می شود. در ساخت تیرچه های مذکور، از یک تسمه در بال تحتانی و نیز یک میلگرد خم شده در جان استفاده می شود. برای پرکردن فضای خالی بین تیرچه ها از قالب های ثابت مانند بلوک های سیمانی، پلی استایرن، طاق ضربی، قالب های موقت فولادی (کامپوزیت) و یا هر پر کننده سبک ديگر استفاده می شود. فواصل تیرچه ها بسته به نوع قالب از 73 سانتی متر تا 100 سانتی متر متغیر است. همچنين بايد روی سقفها با 4 الی 10 سانتی متر بتن پوشانده شود.

 

سقف تيرچه و بلوک
سقف تيرچه و بلوک

تیرچه ها از نوع خود ایستا هستند و به همین علت هیچ نوع شمع بندی در زیر سقف مورد نیاز نيست. تیرچه ها به نحوی طراحی می شوند که بتوانند وزن بتن خیس، قالب ها و عوامل اجرایی  را به تنهایی تحمل کنند. پس از این که بتن به 75 درصد مقاومت مشخصه خود می رسد، تیرچه های فولادی با بتن به صورت یک مقطع مختلط وارد عمل شده و بارهای مرده و زنده سقف را تحمل می کنند.

 

سقف تیرچه و بلوک كرميت

سقف تيرچه و بلوک كرميت از انواع سقف سازه اي است. با متداول شدن  تیرچه و بلوک سنتی برخی از مشکلات سیستم طاق ضربی مرتفع شد. اما این سقف ها مشکلات دیگری را به همراه خود پدید آوردند که عمده ترین آنها ضرورت استفاده از شمع بندی در زیر سقف است.
شمع بندی علاوه بر دست و پاگیر بودن، هزینه زیادی را براي ساخت ساختمان تحمیل می کند. در دهه 60 با استفاده از بلوك كرميت به جاي طاق ضربي (كه قبلا در اين سيستم بعنوان قالب ثابت بكار مي رفت) عملا سقف تیرچه و بلوک كرميت وارد بازار شد.

این نوع به علت خود ایستا بودن تیرچه ها نیازی به شمع بندی ندارند و به همین علت از سرعت اجرای بسیار بالایی برخوردار می باشد. اجرای آن بر روی اسكلت های فولادی بتنی و دیوار های باربر امکان پذیر می باشد.

 

سقف تيرچه و بلوک
سقف تيرچه و بلوک

سقف پلیمری كرميت

يكي ديگر از انواع سقف سازه اي، پليمري كرميت است. در راستای سبک سازی ساختمان، هم زمان با استفاده از قالب کامپوزیت و بلوک های پوکه ای، از مصالح پلیمری در ساخت ساختمان استفاده مي شود. استفاده از بلوک های پلی استایرن نسوز در سقف باعث کاهش مصرف تیرچه تا حدود 20 درصد و کاهش فولاد مصرفی سازه تا حدود 7 درصد می شود.

سهولت اجرای این نوع ، باعث افزایش سرعت اجرا و در نتيجه کاهش هزینه های اجرایی می گردد. در عین حال در هزینه های حمل و نقل نیز صرفه جویی زيادي صورت می گیرد. شیار های مناسب ایجاد شده در زیر این بلوک ها باعث پیوستگی گچ و خاک در سقف می گردد.

تحریریه به تام